2005 ж. сәуірінен бастап Н.Н. Бурденко атындағы нейрохирургиря РМҒА базасында ҒЗИ Ресейдегі және барлық ТМД алғашқы «Гамма-нож» стереотаксикалық радиохирургия орталығы ашылды, ол бас миы мен тамырлы мальформацияларды терең орналасқан әсерлі неинвазивті емдеу ұсынады, емделу “Leksell Gamma Knife” қондырғысының көмегімен өткізіледі.
Стереотаксикалық радиохирургия – нейрохирургия саласындағы жас бағыт («Гамма-нож» қондырғысы алғашқы рет 1968 ж. ұсынылған болатын), бірақ бас сүйегінің ішіндегі патологиялық түзілімдерді емдеудің әр-түрлі нейрохирургиялық әдістемелерінің қорына жақсылап енді. Қазіргі кезде барлық әлем бойынша 200 астам радиохирургиялық орталық жұмыс жасайды. 40 жыл жұмыс нәтижесінде «Гамма-нож» әдісін қолдана отырып емдеу барысында 400 мыңнан астам сырқаттар емделіп, олардың емделу тәжірибесі 2 мыңнан астам медициналық мақала ретінде жарық көрген.
«Гамма-нож» оның тікелей мағынасындағыдай пышақ емес, ешқандай хирургиялық араласу жоқ, манипуляция ауыртпай жасалады, анестезия жасалады, кесу мен трепанация болмайды. Радиохирургиялық әдістің негізі стереотаксикалық техниканы қолдану болып табылады, ол үлкен емес интракраниальды меже шашу мен тар фокусталған радиациялық қуатты қолданып жасалады, ол сыртқы қайнардан алынады. Радиохирургиялық сәуле шашудың дәлдігі 0,1 мм болып табылады. Оның жоғарғы әсерлілігі дәлелденген және метастатикалық болатын әр түрлі ісіктерді емдеу барысында өзінің сапалылығын көрсете алды, артерио-тамырлы мальформацияларда және бас миының қызметтік бұзылуын емдеуде көрсете алды.
Радиохирургия көрсеткіштерін қарастыру барысында бұл әдістің кейбір шектеулері бар екенін де есепке алған жөн, ол кейбір кезде үлкен емес немесе жаңа басталып келе жатқан ісіктерді емдеуде қауіпсіз қолданылуы мүмкін және ісіктердің салыстырмалы көлемі – диаметрінде 3,5 см дейін болса.
Біздің дәрігерлер мен медициналық физиктер Швеция, Германия, Франция, АҚШ және әлемнің басқа да елдеріндегі басты радиохирургиялық орталықтарында тәжірибе алған. «Гамма-нож» орталығының жұмысы барысында біздің мамандар бас ішіндегі патологиясы бар 1000 сырқатты емдеді, радиохирургиялық тәжірибе үлкен.
Хирургия ауыртпашылықсыз
Радиохирургиялық емдеу «Leksell Gamma Knife®» қондырғысында нейрохирургиялық сырқаттарға келесі бас сүйегінің ішіндегі патллогиясы барларға ұсынылады:
Акустикалық шванномдар (невриномдар есту жүйкесі)
Невриномдар үштік немесе басқа да бас сүйектік жүйкесі
Менингиомда
Гипофиз аденомасы
Мидың ісігінің метастаздары
Артерио-тамырлық мальформациялар
Каверноздық ангиомалар (каверномдар)
Тригеминальдық невралгия
Глиомдар (I денIV дейінгі дәрежеде), эпендимомдар, медуллобластомдар
Пинеаломдар, хордомдар, краниофарингеомдар, гемангиомдар, басқа да ісіктер